حامدکرزی رئیس جمهوری اسلامی افغانستان و اسفندیار ولی خان رهبر حزب ملی عوامی پاکستان قبل از ظهر امروز مشترکاً کار بازسازی مجتمع مزار خان عبدالغفارخان، مبارز وآزادی خواه سترگ منطقه جنوب آسیا را در شهر جلال آباد افتتاح کردند.
در شهر جلال آباد از رئیس جمهور و هیئت همراه جمعی از بزرګان، متنفذین، هئیت رهبری وگل آغا شیرزی والی آنولایت استقبال به عمل آوردند وشماری از اطفال با تقدیم دسته های گل تشریف آوری رئیس جمهور خویش را به ولایت ننگرهار خیر مقدم گفتند.
در ابتدا، رئیس جمهور کشور واسفندیارولی خان طی مراسمی، کار باز سازی مجتمع مزار عبدالغفار خان را افتتاح و در پای مزار وی اکلیل گل گذاشتند و به روح آن مبارز عدم خشونت، اتحاف دعا نمودند.
سپس رئیس جمهور کشور در گردهمایی مردم ننگرهار که در باغ قصر شاهی شهر جلال آباد تدویر یافته بود، اشترک نمود.
دراین اجتماع بزرگ نخست، گل آغا شیرزوی والی ننگرهار صحبت نموده ضمن خوش آمدید به رئیس جمهور کشور وآقای اسفندیار ولی خان به شهر جلال آباد، اعمار مجتمع مزار عبدالغفارخان را مرکز همبستگی ووحدت ملی افغان های دوطرف خط دیورند خواند.
شیرزوی با اشاره به کارنامه های سترگ خان عبدالغفار خان که در راه مبارزه آزدی خواهی وعدم تشدد انجام داده است گفت که نام غفار خان در قلب تاریخ برای همیشه درخشان خواهد ماند . وی خاطر نشان ساخت که این بنیاد منحیث نقطهء وصلی میان اقوام دو سوی خط دورند، در گسترش روابط دوستانه مفید تمام خواهد شد.
سپس، حاجی دین محمد والی کابل وشخصیت جهادی کشور صحبت نموده، عدم خشونت را فلسفه و هستهء اصلی مبارزات خان عبدالغفار خان خواند.
وی گفت: ما پیروان راه عبدالغفارخان هستیم، ما به عدم خشونت باور داریم و از این راه به سرمنزل واقعی خود می رسیم.
حاجی دین محمد ننگرهار را خانهء امن خواند وتصریح کرد که غفارخان با درک این مسله وصیعت نمود بود که مزارش را در ننگرهار به پا نمایند.
وی ناآرامی های اخیر در دو سوی خط دروند را تقبیح کرد و گفت که مردم دو سوی خط دیورند مخالف خشونت و تروریزم هستند، آنها خواهان صلح و ترقی مباشند.
دراین سخنرانی دین محمد خواهان ایجاد اکادمی غفارخان در مجتمع مزار وی گردید و روابط نزدیک میان پوهنتون ننگرهار و پوهنتون پشاور را در درگسترش امور علمی-فرهنگی برای هردو نهاد مهم خواند.
همچنان حاجی دین محمد خواهان رفع ویزه برای باشنده گان دوسوی خط دیورند از طرف دولت های دوکشور شد.
حاجی دین محمد ننگرهار را مرکز مبارزات روشنفکرانهء غفارخان نامید و گفت که او هم در این جا مبارزه نموده و هم در همین جا به آرامش ابدی رسیده است.
متعاقباً سناتور سلیمان یاری رئیس شورای مردم هزاره، به ایراد سخنرانی پرداخت و از غفارخان منحیث افتخار منطقه یاد کرد و مبارزات وی را برحق دانست.
وی تصریح کرد که نام آنانیکه برای رفاه و آزادی بشریت تلاش می کنند، در تاریخ برای همیش جاویدان می ماند.
رئیس شورای مردم هزاره، تحکیم امنیت را تلاش مشترک مردم و دولت دانست و گفت که بایستی همه ما در کنار رئیس جمهور منتحب خویش جمع شویم و برای تحکیم امنیت ، وحدت ملی، مبارزه با تروریزم و موادمخدر مشترکاً سعی به خرج دهیم.
سپس اسفندیار ولی رهبر حزب ملی عوامی پاکستان طی سخنانی به خاطر بازسازی مجتمع مزار خان عبدالغفار خان ابراز قدردانی کرد و گفت این افتخار من، خانواده و یا حزب ملی عوامی نه، بلکه افتخار تمام مردم افغانستان است.
وی ابراز امیداوری کرد که این محل، مرکز همبستگی و نقطهء وصل اقوام افغان های دوطرف خط دیورند شود .
اسنفدیار ولی خان تصریح کرد که من دیروز افغان بودم، امروز افغان هستم و فردا نیز افغان خواهم بود. این هویت من است و کسی نمیتواند هویت مرا از من بگیرد.
وی ضمن ابراز تاسف به خاطر ناآرامی ها در دو سوی خط دیورند، گفت : امروز درخانهء کسیکه که پیرو راه عدم خشونت بود، آتش شعله آور است و این به خاطرعدم توجه ما به پیام و درس های رهبرفقید ما غفارخان است.
اسنفدیار ولی همچنان به اوضاع نا امن دوسوی خط دیورند اشاره نموده گفت: ما آنانی هستیم که هم کشته می شویم و هم جهانیان مارا ملامت می کنند. در حالی که ما پیروان راه عدم خشونت هستیم و پیغام ما به جهان، تحکیم امنیت از راه عدم خشونت است و راه پاچا خان را تعقیب میکنیم.
وی در این سنخنرانی اش وعده کرد که بنیاد پاچاخان ، درآینده مکتبی را در ننگرهار به نام غفارخان اعمار خواهد کرد که افراد بی بضاعت درآن به تدریس خواهد پرداخت.
سپس رئیس جمهور کشور سخنرانی نموده گفت: از دیرزمانی آرزو داشتم که مقبره پاچاخان باز سازی گردد و حق راستین او برجاشود.
رئیس جمهور خاطرنشان ساخت که گاه گاهی ملت ها و اقوام درآن زمان ها افتخارات شخصیت های ملی خود را نیک در نمی یابند و ارزش معنوی شخصیت ها و فلسفهء آنها را درک نمی کنند. ارزش زنده گی پاچاخان و فلسفه عدم خشونت او با گذشت هر روز نه تنها در افغانستان بلکه در سطح جهان مانند خورشید روشنتر می شود.
رئیس جمهور گفت: امروز مابه یاد کسی گردآمده ایم که سی و چهار سال عمرش در زندان ها گذشت. او 16 سال در قید هند بریتانیایی و 18 سال دیگر را در زندان های پاکستان به سربرد. غفارخان کسی بود که به خاطر آزادی وآرامی ملتش 34 سال را درزندان گذراند. این کارکسی است که در زنده گی اش هدف و عقیده راسخ دارد. بدون هدف و عقیده کسی نمی تواند چنین تاب و تحملی داشته باشد.
رئیس جمهور تصریح کرد که هدف غفارخان آرامش وترقی مردمش از راه صلح و عدم خشونت بود. او در سال 1920 م در زمان امان الله خان شاه سابق، انجمن اصلاح افاغنه را برای گسترش تعلیم و تربیه و اقتصاد بهتر ایجاد کرد. غفارخان خان در منطقه اتمانزی یک مکتب را تاسیس نمود که به زبان پشتو آموزش میداد. این مکتب چنان پیشرفت داشت که انگلیس ها به بهرام خان پدر غفارخان وخودی وی اخطار دادن که مکتب مذکور را ببندند. اما خان با بیان اینکه ترویج علم و آموزش مانند نماز بالای من فرض است وکسیکه نماز را ترک نماید، گناه را مرتکب میشود.از این رو وی از اخطار انگلیس ها آبا ورزید و درنتیجه وی به مدت سه سال زندانی شد. او برای هدفش زندان را پذیرفت، اما از راه خود برنگشت.
رئیس جمهور کشور غفارخان را افتخار منطقه خواند و او را با گاندی مبارز بزرگ وآزادی خواه هند مقایسه کرد.
رئیس جمهور کشور در سخنرانی اش ناآرامی ها را در دو سوی خط دورند توطئه دشمنان افغانستان دانست و گفت، دشمنان ما می خواهند مردم دو سوی خط دیورند را به نام دهشت افگنان به جهان معرفی نمایند. این طرح آنان هرچند ناکام شده است، اما، ما باید دست به دست هم داده آن را بیشتر ناکام بسازیم.
رئیس جمهور کشور ترویج دانش را در میان مرد وزن از آرزوهای غفارخان عنوان کرد و گفت که من این راه پاچا خان را تعقیب مینمایم وبرشما است که دختران وپسران تان را به مکاتب بفرستیند تا آنها درکسب علم ودانش از هرکسی دیگر ممتاز باشند، زیرا افغانستان از هرکسی دیگر بیشتر نیاز به افراد تعلیم یافته دارند تا در پیشرفت وتعالی کشورشان پیشگام باشند..
رئیس جمهور کشور همچنان از یک جایزه بین المللی به نام غفارخان خبر داد و گفت این جایزه سالانه به آنانیکه درراستای گسترش عدم خشونت، صلح و ترقی کار مینمایند، داده خواهد شد.
دراین سفر رئیس جمهور کشور را هدایت امین ارسلا وزیر ارشد، داکتر زلمی رسول وزیر مشاور امنیت ملی، نعمت الله شهرانی وزیر حج اوقاف، نورمحمد قرقین وزیر شهدا و امور اجتماعی و محمد کریم براهوی وزیر سرحدات و وقبایل، عزیزالله واصفی متنفذ قومی، داکتر عبدالله عبدالله وزیر سابق وزارت امورخارجه و برخی از اعضای ولسی جرگه همراهی می کردند.
قابل یاد آوری است که روزگذشته جهت اشتراک در مراسم افتتاح مزار پاچاخان یک هیئت شصت نفری به سرپرستی اسنفندیار ولی از پشاور به جلال آباد آمد که در دروازهء وردی تورخم از طرف زلمی هیواد مل وزیر مشاور درامور علمی فرهنگی، محمدصدیق پتمن معین وزارت معارف، غفورلیوال رئیس مرکز مطالعات منطقوی و داکتر امان الله رئیس پوهنتون ننگرهار از آنها اسقبال به عمل آمد